تبلیغات
اندیشه های ادبی - طرح درس شانزدهم زبان فارسی 1
ادب نه کسب عبادت نه سعی حق طلبی است // به غیرخاک شدن هرچه هست بی ادبی است. توحید فروغی

طرح درس روزانه

طرح درس روزانه

شماره: ----

ماده درسی: زبان فارسی ( 1 )

موضوع درس: گروه اسمی (2)

مقطع تحصیلی:  متوسطه                           

پایه تحصیلی:اول دبیرستان

مدت جلسه: 30 دقیقه

تاریخ اجرا:19/12/88

تهیه كننده:  توحید فروغی  

اهداف كلی

آشنایی با گروه اسمی ( هسته و وابسته های آن )

هدف های جزئی

1-   دانش آموزان باید گروه اسمی را بشناسند وآن را ازجمله تشخیص دهند.

2-   دانش آموزان باید گروه اسمی و وابسته های آن را به راحتی تشخیص داده وهسته و وابسته را مشخص كنند.

 

هدف های رفتاری

دانش آموزان در پایان و ضمن تدریس:

1-   قادر به مشخص كردن گروه اسمی باشند.

2-   قادربه تشخیص هسته و وابسته باشند .

3-   بتوانند  نمودار پیكانی هسته و وابسته را رسم كنند.

روش های تدریس

روش فعالیت محور(همیاری) - روش توضیحی –پرسش و پاسخ - استفاده از نرم افزار    PowerPoint-   روش تفكّر استقرایی

رسانه های آموزشی

معلم - كتاب درسی –ماژیک-  وایت برد- كامپیوتر( CD)  –پروژكتورو پرده ی اكران

قبل از شروع درس

  (2 دقیقه)

سلام و احوالپرسی - حضور و غیاب -  دقت در وضع جسمانی و روحی دانش آموزان و بررسی تكالیف

تعیین رفتار ورودی

1پس از پایان درس انتظارمی رود:

1-دانش آموزان باید بتوانند هسته و وابسته را درانواع گروه های اسمی مشخص كنند            2- دانش آموزان باید بتوانندمثال هایی غیرازكتاب بیان  کنندوهسته و وابسته ی پسین آن را تشخیص دهند.

3-دانش آموزان باید بتوانند شیوه ی تشخیص هسته ووابسته را  بیان كنند.

ارزشیابی تشخیصی

       (5 دقیقه)

با توجه به درس 12 (گروه اسمی 1)  سوالاتی به شرح زیر از دانش آموزان می پرسیم :

1-گروه اسمی چیست؟

2-باتوجه به تعریف گروه اسمی ، هسته ووابسته را چگونه مشخص می كنیم هرگروه آموخته ی خودرا دراین باره بیان كنند.

3-جمله هایی می دهیم تا دانش آموزان گروه های اسمی آن ها رامشخص كنند. مانند:

الف-این درختان قدبلند ،سودی ندارند.    ب- علی دوكتاب خرید. پ- كدام دانش آموز ازهمه زرنگتراست.

فعالیتهای آموزشی

فعالیتهای معلم

فعالیتهای دانش آموزان

آماده سازی و ایجاد انگیزه

(2 دقیقه)

·       شروع کلاس بانام و یاد خدای سبحان

·       سلام واحوال پرسی

·       توجه به نکات اخلاقی وارزشهای اسلامی

حضور وغیاب دانش آموزان و بررسی علل غیبت

·       دقت درحالات روحی وروانی دانش آموزا ن وبررسی محیط کلاس

گروه بندی دانش آموزان به گروه های نا همگن و طراحی گروه ها به شکل هندسی U  ونام گذاری گروه های به گل هایی که بادرس و حالات روحی ارتباط دارد .

·       پاسخ دانش آموزان و سلام متقابل آن ها

·       توجه نمودن دانش آموزان

·       پاسخ دانش آموزان

·       گفتن مشکلات احتمالی از سوی دانش آموزان

 همکاری فعالانه دانش آموزان

ارائه درس و ارزشیابی تكوینی

(15 دقیقه)

ارایه ی درس جدید: افرادكلاس رابه گروه های 5 نفره تقسیم می كنیم ودرس را توضیح می دهیم : ( باید بامهارت خاص  شاگردان را دربحث سهیم گردانیم ) الف: تقسیم كاروآمادگی فردی ب) تبادل نظرگروه باگروه های دیگر

توضیح درس: ابتدا موضوع درس را به درس قبل ارتباط می دهیم وبحث گروه اسمی را كه دردرس دوازدهم خوانده بودیم با مثال هایی مانند: این كتاب جغرافی – كدام كتاب ؟ - دودختر زیبا و... بیان می كنیم سپس گروه اسمی وانواع وابسته های آن را به ترتیب مانند آن چه درزیر می آید توضیح داده می شود.

گروه اسمی

هسته و وابسته:

هر گروه اسمی می تواند دست کم از یک اسم «به عنوان هسته» ویا از یک اسم یا چند وابسته ی پیشین یا پسین تشکیل گردد .

به نمونه های زیر توجه کنید:(در هردو مثال کتاب هسته گروه اسمی می باشد)

کتاب (گروه اسمی )  این کتاب (گروه اسمی)(این وابسته ی پیشین می باشد)

این(وابسته پیشین)کتاب(اسم) و   خواندنی (وابسته پسین)چون كتاب به وا‍‍ژه ی خواندنی اضافه شده است.

این (وابسته پیشین1) چند(وابسته پیشین2)  کتاب (هسته)خواندنی(وابسته پسین1) کم نظیر(وابسته پسین2)

تشخیص هسته:

زمانی که گروه اسمی ، وابسته می پذیرد برای تشخیص هسته کافی است که وابسته های پیشین و پسین ( یعنی همه ی صفت ها و مضاف الیه ها) را حذف کنیم ویا هسته ی گروه اسمی را باتوجه به معیارهای زیر مشخص می  كنیم :

نکته1 : اگر دریك گروه اسمی كلمه ای به كلمه ی دیگری به وسیله ی نقش نمای اضافه ، اضافه شده باشد اولین كلمه ی اضافه شده را به عنوان هسته درنظرمی گیریم مانند:     پنج                 شهر            مهم                                                      وابسته ی پیشین  اسم (هسته) وابسته ی پسین  چون شهربه مهم اضافه شده است .

نکته 2 : درگروه اسمی كه كلمه ای به كلمه ی دیگری اضافه نشده باشد درآن صورت آخرین كلمه ی گروه اسمی ، هسته خواهد بود.                                                          .                         این                       كتاب                                                          .              وابسته ی پیشین         اسم (هسته)

نکته مهم  : می توانیم به گروه اسمی ، همراه با تمام وابسته هایش ، نقش گروهی بدهیم                     مثال    .                                                          درس اول کتاب      مطالب  سودمندزیادی  داشت      گروه نهادی (گروه اسمی) گروه مفعولی (گروه اسمی)

وابسته های اسم

وابسته های پیشین: 1)صفت اشاره  2)صفت پرسشی                   3)  صفت  مبهم  4) صفت تعجبی 5) صفت شمارشی  6) صفت عالی 

توضیح وابسته های پیشین اسم:

1)صفت اشاره: هرگاه واژه های «این»و «آن»و مشتقات آنها (همین،همان،چنین،چنان،این گونه، آن گونه،این همه،آن همه ،و....)همراه با اسم و جانشینان اسم ذکر شوند «صفت اشاره» اند. مثال:                        

این           دوست     از    آن      دوست    بهتر  است      صفت اشاره   اسم    صفت اشاره  اسم                             

  مثال:   این              پسر   ،خیلی  باحا ل است                        .       صفت اشاره       اسم

2)صفت پرسشی: هرگاه واژه های «چه،کدام،چند،هیچ،چقدر  و....»همراه با اسم یا جانشینان اسم بیایند «صفت پرسشی»نامیده می شوند. مثال:           کدام             دختر     دلت     را دزدید؟                     صفت پرسشی    اسم                                                             

3)صفت مبهم: هرگاه نشانه های مبهم «همه،هیج،هر،فلان،بهمان ،چند،بعضی،برخی،تعدادی ، كمی ،اندكیف پاره ای و ...» همراه اسم یا جانشینان اسم ذکر شوند، «صفت مبهم» اند.

مثال:             همه            كس    آمدند .                                                 .                صفت مبهم      اسم                                                                                                                                           

نکته:هرگاه « چند ، هیچ» مفهوم پرسشی داشته باشند دیگر نشاته مبهم نیستند                   . مثال:                                                                    هیچ                    عاقلی     را      می شناسی؟       صفت پرسشی      اسم   (درنقش مفعول)

4)صفت تعجبی: هرگاه واژه های «چه،وعجب» همراه اسم یا جانشینان اسم باشند«صفت تعجبی» هستند مثال:     عجب              بچه    نازی    بود                                                 .                  صفت تعجبی        اسم                                               

5)صفت شمارشی:

الف)صفت شمارشی اصلی: هر گاه اعداد  از یک تا بی نهایت با اسم یا جانشینان اسم همراه گردند ، «صفت شمارشی» اصلی اند مثال   :                                                       یک                      روز            پیشت می آیم                       صفت شمارشی    اسم

ب) صفت شمارشی ترتیبی: صفتی است که با لفظ «-ُمین» همراه است . صفتی که با «_ُمین» همراه می شود  وابسته پیشین است.

مثال:            چهارمین       ماه      از آشنایی    ما    فرا رسید       

6)صفت عالی(برترین):  همه ی صفت هایی که وند «ترین»را به دنبال دارند «صفت عالی» هستند

مثال:          دیدن   تو   بزرگ ترین (صفت عالی)آرزوی من است                                                اسم (هسته)

                                                                             

پاسخ های آنان را به دقت گوش داده و به اصلاح پاسخ ها و برداشت های نا صواب می پردازیم

جمع بندی و           نتیجه گیری

(3 دقیقه )

از مباحث یاد شده این نتیجه را می توان بر شمرد :

1-گروه اسمی از هسته و وابسته هایی تشكیل شده است.

2-برای تشخیص گروه اسمی می توان همه ی صفت ها ومضاف الیه ها را حذف كرد واسمی كه باقی می ماند رابه عنوان هسته درنظر گرفت.

3-  اگر دریك گروه اسمی كلمه ای به كلمه ی دیگری به وسیله ی نقش نمای اضافه ، اضافه شده باشد اولین كلمه ی اضافه شده را به عنوان هسته درنظرمی گیریم مانند:                                               پنج                      شهر            مهم                                                      وابسته ی پیشین  اسم (هسته) وابسته ی پسین  چون شهربه مهم اضافه شده است . ودرگروه اسمی كه كلمه ای به كلمه ی دیگری اضافه نشده باشد درآن صورت آخرین كلمه ی گروه اسمی ، هسته خواهد بود.                                                          .         این                       كتاب                                                          .  وابسته ی پیشین         اسم (هسته)

4-وابسته های پیشین انواع گوناگونی دارد كه باید به همه ی آن ها توجه كرد وبه خاطرسپرد.

    -------------

ارزشیابی پایانی

(2 دقیقه )

1-گروه اسمی چیست؟

2-هسته ی گروه اسمی چگونه شناخته می شود؟

3-وابسته های  پیشین كدام ها هستند؟

4-فرق گروه اسمی باجمله درچیست؟

با دقت در پاسخ های دانش آموزان نقاط ضعف وقوت آن ها را درمی یابیم

فعالیتهای تكمیلی

(1 دقیقه )

از دانش آموزان می خواهیم ضمن بررسی درس ،تمرین های درس را نوشته واگر مطلبی راخوب نفهمیده باشند.برای جلسه ی آینده یاد داشت كرده ودوباره بپرسند.

-----------

-------------